IMEI kayıt işlemlerinde yeni düzenleme

Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), “Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik”te kapsamlı değişikliklere gitti. Yapılan düzenlemeyle birlikte cep telefonu kayıt süreçlerinde SMS ile işlem dönemi tamamen sona erdirilirken, IMEI kayıt başvurularında tek yetkili kanalın e-Devlet olduğu netleştirildi.

SMS Dönemi Sona Erdi, e-Devlet Tek Adres Oldu

Yeni düzenlemeye göre, cep telefonlarının IMEI kayıt işlemlerinde daha önce kullanılan kısa mesaj (SMS) tabanlı bilgilendirme ve başvuru ifadeleri yönetmelikten çıkarıldı. Böylece tüm kayıt sürecinin dijital ortamda ve yalnızca e-Devlet Kapısı üzerinden yürütülmesi zorunlu hale geldi.BTK, bu adımla birlikte işlemlerin daha güvenli, takip edilebilir ve standart bir yapıya kavuşturulmasını hedefliyor.

Diplomatlara Özel IMEI Düzenlemesi

Yönetmelikte en dikkat çeken başlıklardan biri ise diplomatik personele yönelik yeni uygulama oldu. Türkiye’de görev yapan büyükelçilik ve konsolosluk çalışanlarının, yabancı misyon kimlik kartları geçerli olduğu sürece IMEI kayıt başvurusu yapabilecekleri düzenlendi.Kimlik kartının süresinin dolması durumunda ise cihazın iletişimi hemen kesilmeyecek, kullanıcıya 120 günlük ek kullanım hakkı tanınacak.

120 Günlük Süre Sonrası Cihazlar Kara Listeye Alınacak

Verilen 120 günlük ek sürenin sona ermesinin ardından ilgili cihazların IMEI numaraları devre dışı bırakılacak ve “kara liste”ye alınacak. Bu aşamadan sonra cihazların şebeke erişimi tamamen kapatılacak.Ayrıca kara listeye alınmış cihazların yeniden aktif hale getirilmesi durumunda, mobil operatörlerin bu durumu Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na bildirmesi zorunlu olacak. Bu düzenleme ile kayıt dışı kullanımın önüne geçilmesi amaçlanıyor.

Arızalı ve Değişen Cihazlara IMEI Güncellemesi

Yurt dışından yolcu beraberinde getirilen cihazlarda yaşanabilecek teknik arızalar veya ana kart değişimi gibi durumlar için de yeni bir prosedür belirlendi.Buna göre cihazın IMEI değişikliği yapılabilmesi için başvurunun:

Cihazın ilk kayıt sahibince,
veya cihaz değişimini gerçekleştiren ithalatçı ya da üretici firma tarafından

BTK’ya yapılması gerekiyor.

IMEI Değişimi İçin Gerekli Belgeler Netleşti

IMEI değişim başvurularında artık belirli belgelerin eksiksiz sunulması zorunlu olacak. Bunlar arasında:

Antetli kağıt veya firma kaşesi,
Değişimi yapan firmanın unvanı, adresi ve iletişim bilgileri,
Arızaya bağlı değişim yapıldığını açıkça belirten ifade,
Eski ve yeni IMEI numaraları

yer alacak.Ayrıca ilk kayıt sahibi, cihaz kaydının tamamlanmasının ardından üç takvim yılı boyunca ve IMEI’nin beyaz listede bulunduğu süre içinde e-Devlet üzerinden başvuru yapabilecek.

Türkiye’de Yurt Dışı Telefon Kullanım Süreci

Yurt dışından getirilen cep telefonları, kayıt yapılmadan Türkiye’de belirli bir süre kullanılabiliyor. Mevcut uygulamada kullanıcılar:

Bir takvim yılı içinde 4 ay kullanım hakkına sahip oluyor.
Çift SIM kart veya e-SIM destekli cihazlarda bu süre 8 aya kadar uzayabiliyor.

Süre, Türkiye’deki operatör SIM kartının cihaza takılmasıyla başlıyor ve sistem tarafından kayıt uyarı SMS’i esas alınarak hesaplanıyor.

Süreç Nasıl İşliyor? 16 Aya Kadar Kullanım İmkanı

Uygulamadaki takvim işleyişine göre cihazlar yıl içinde belirli kombinasyonlarla daha uzun süre kullanılabiliyor. Örneğin 1 Mayıs’ta kullanıma başlayan bir cihaz:

31 Ağustos’a kadar ilk 4 aylık süreci tamamlıyor,
Ardından e-SIM veya ikinci SIM ile 1 Eylül–31 Aralık arasında ikinci 4 aylık kullanım sağlanabiliyor.

Yeni yılın başlamasıyla birlikte kullanıcılar, bir sonraki yılın kullanım hakkından da yararlanabildiği için cihazı toplamda yaklaşık 16 aya kadar kayıt yaptırmadan kullanabiliyor.

Kayıtsız Telefonların Akıbeti ve Satış Süreci

Kullanım süresi sona eren cihazlar şebekeye kapatılıyor. Bu cihazlar daha sonra:

Yurt dışında ikinci el olarak satılabiliyor,
Türkiye’de yedek parça amacıyla değerlendirilebiliyor,
Ya da IMEI kayıt ücreti ödenerek yeniden aktif hale getirilebiliyor.

Yasa Dışı IMEI Değişimi Uyarısı

Bazı Android cihazlarda yasa dışı IMEI değiştirme yöntemlerinin kullanıldığına dikkat çekiliyor. Bu yöntemlerde başka bir cihazın IMEI numarasının yeni telefona tanımlandığı ve bu işlemlerin belirli ücretler karşılığında yapıldığı ifade ediliyor.Ancak iOS işletim sistemine sahip cihazlarda bu tür işlemlerin teknik olarak mümkün olmadığı belirtiliyor.